Je hebt jarenlang hard gewerkt en misschien wel je hele leven trouw de hypotheek van je woning afgelost. Nu je van je pensioen geniet, vraag je je logischerwijs af: heeft de waarde van mijn huis invloed op mijn AOW-uitkering? Het korte antwoord is gelukkig: nee. Maar er zijn een paar belangrijke uitzonderingen waarbij je huis wél een rol speelt. Ik leg het je graag helder uit.
De basis: Je AOW blijft gelijk
De AOW is een basispensioen waar je recht op hebt omdat je in Nederland hebt gewoond of gewerkt. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) kijkt voor de hoogte van je AOW alleen naar je woonsituatie (woon je alleen of met iemand samen?) en je opgebouwde jaren. De waarde van je huis, je spaargeld of een dikke auto hebben geen invloed op je maandelijkse AOW-bedrag.
Wanneer telt je huis wél mee? De AIO-aanvulling
Het wordt anders wanneer je AOW-pensioen niet hoog genoeg is om van rond te komen, bijvoorbeeld omdat je een aantal jaren in het buitenland hebt gewoond. Je kunt dan een aanvulling aanvragen: de Aanvullende Inkomensondersteuning Ouderdom (AIO).
Bij de AIO wordt wél naar je totale vermogen gekeken, inclusief je eigen woning. Er gelden in 2026 de volgende regels:
- Vrijstelling: Een groot deel van de overwaarde van je huis is beschermd. Je mag een aanzienlijk bedrag aan waarde in je huis hebben zonder dat dit invloed heeft op je AIO.
- Vermogensgrens: Komt de overwaarde van je huis boven de vrijstellingsgrens? Dan wordt dit gezien als vermogen waar je (theoretisch) van kunt leven. Je krijgt dan minder of geen AIO-aanvulling.
- Actuele bedragen: Omdat deze grenzen elk jaar iets veranderen, is het slim om voor het exacte bedrag van de vrijstelling even op SVB.nl te kijken.
Je huis en de Belastingdienst
Hoewel de SVB je AOW niet verlaagt vanwege je huis, heeft je woning natuurlijk wel invloed op je totale financiële plaatje via de belastingen:
- Eigenwoningforfait: Dit is een klein percentage van de WOZ-waarde dat bij je belastbaar inkomen wordt opgeteld. Je betaalt hierdoor iets meer belasting, maar dit staat los van de hoogte van je AOW-uitkering.
- Geen vermogensbelasting in Box 3: Je eigen huis (waar je zelf in woont) valt niet in Box 3. Je betaalt er dus geen vermogensrendementsheffing over, in tegenstelling tot bijvoorbeeld je spaargeld of een tweede woning.
Wat als je je huis verkoopt?
Verkoop je je huis en ga je bijvoorbeeld huren? Je AOW-uitkering blijft precies hetzelfde. Let er wel op dat de overwaarde die vrijkomt dan op je bankrekening komt te staan. Dat geld wordt dan wél gezien als vermogen in Box 3, wat invloed kan hebben op de belastingen die je betaalt of op eventuele zorgtoeslag of huurtoeslag die je ontvangt.
Samenvattend
Je kunt met een gerust hart in je eigen huis blijven wonen; je AOW-pensioen is veilig. Alleen als je een extra aanvulling (AIO) nodig hebt, gaat de waarde van je woning een rol spelen.
Mijn tip: Heb je plannen om je huis te verkopen of ben je benieuwd of je recht hebt op de AIO-aanvulling? Neem dan altijd even contact op met de SVB. Zij kunnen precies voor jouw situatie uitrekenen wat de gevolgen zijn.
Veelgestelde vragen
Heeft een stijgende WOZ-waarde invloed op mijn AOW?
Nee, of je huis nu een ton of een miljoen waard is, je maandelijke AOW-uitkering verandert hierdoor niet.
Telt mijn vakantiehuisje ook mee?
Ja, een tweede woning wordt door de Belastingdienst en de SVB anders gezien dan je eigen hoofdverblijf. Een tweede huis wordt wél volledig als vermogen gerekend.
Kan ik mijn huis 'opeten' zonder mijn AOW te verliezen?
Ja, er zijn tegenwoordig hypotheekvormen waarmee je de overwaarde van je huis verzilvert. Dit heeft geen enkele invloed op je basis-AOW.
